Lophopus crystallinus

Voorstel voor Nederlandse naam: Zakvormige bryozo of mosdier

Systematiek

Klasse	Familie	Genus	Soort	Beschreven door
Phylactolaemata	Lophopodiae	Lophopus	L. crystallinus	Pallas 1768

Synoniemen

De volgende synoniemen zijn gebruikt voor Lophopus crystallinus:

Tubularia crystallina (Pallas 1768)
Lophopus trembleyi (Jullien 1885)
Lophopus crystallinus (Abrikosov 1925)

Beschrijving

Zie ook de algemene klasse en orde beschijving in de systematiek pagina.
Bij de beschrijving wordt een combinatie van literatuur gebruikt.

Algemeen	Geleiachtig lichaam stijf, volledig doorschijnend Hoogstens in het basale deel verkorst (incrusteert) De cystide is tot de `mondingskegel´ gereduceerd De grote polypiden steken meest op uit het geleivormige lichaam Kolonies zijn zak/waaiervormig Kolonies zijn nooit vertakkend Kolonies zijn soms lobbig door uitstulpingen aan het oppervlak De lophoforen zijn in één richting georienteerd aan één kant van de zak-achtige kolonie 10 tot 20 zoöiden vormen één kolonie
Kleur	Lichtgekleurd; kleur hangt alleen van de darminhoud van de poliepen af; vaak geelgroen
Tentakelkrans	Tentakelkrans hoefijzervormig met 60 - 70 tentakels.
Afmetingen	Eén zoöide is crica 2 mm lang Een kolonie maximaal 4 cm in diameter
Statoblasten	Statoblasten in drijvende vorm (floatoblasten) spoelvormig met scherpe/stompe(?) punten aan de polen Statoblasten in niet-drijvende vorm (sessoblasten) meer asymetrisch ovaal Elke polipide heeft één statoblast
Leefomgeving	Vaak op waterplanten in koele wateren
Verspreiding	Geen gegevens
Aanvullend	Zeldzaam

Relevante literatuur

Nog aan te vullen

[Mundy] - A key to the British and European Freshwater Bryozoans
[Wood II] - A new key to the freshwater bryozoans of Britain, Ireland and Continental Europe

Eigen waarnemingen

Lophopus kwam op de enige locatie waar ik de soort heb waargenomen voor op een diepte van 12 m bij 12 ^oC en een flink eutrofe omgeving (zichtdiepte circa 50 cm
Ondieper, boven de 7 meter, was het warmer en helderder (5 m zichtdiepte) en is geen Lophopus aangetroffen
Er waren honderden kolonies, waarvan velen zich opsplitsten of dat recent gedaan hadden
Ook was,aan de slijmsporen, duidelijk dat veel kolonies zich verplaatsen, vaak over meermalen hun eigen afmetingen
In sommige kolonies was te zien hoe nieuwe zooiden in de zakvormige koloniebasis ontwikkelden
De oppervlakte van de - geleiachtige - zak heeft een opvallende glans. Dit in tegenstelling tot andere soorten
Ook is opvallend hoe alle zooiden één kant op steken. Daarbij lijken de zooiden vooruit te steken t.a.v. de bewegingsrichting van de kolonie.
De literatuur geeft als verklaring dat jonge zooiden bovenop de oudere ontwikkelen en dat daardoor de zooiden de zelfde kant op wijzen.
Hier is dat in beeld gebracht.
Onder de microscoop is Lophopus irritant. Elke keer dat er een mooi beeld voor een foto lijkt te zijn, kruipt de kolonie, waardoor het beeld weer verstoord wordt.
Het kruipen zelf is goed te zien. Duidelijke beweging binnen 1 minuut.
Lophopus crystallinus groeide op hout en niet op waterplanten in deze locatie. Nu waren waterplanten afwezig op deze diepte en bij erg slecht zicht (donker). Op metalen delen van het bootje was geen Lophopus te vinden.
De verschillen in kolonie grootte was ook opvallend; van enkele zooiden tot enkele tientallen.
Het zakvormige deel van de kolonie is zeker helder/doorschijnend maar niet echt stijf. Het doet meer aan een amoebe denken.
Waarneming van Silvia Waajen en Jan Vossen in de winter leert dat Lophopus crystallinus dan ook in ondiep water voorkomt en op waterplanten en op steen groeit